Praca na wysokości a szelki zabezpieczające i inne zabezpieczenia

Praca na wysokości nie należy wcale do rzadkości – trudni się tym wielu ludzi, ponieważ jest to nieodłączna część wykonywania ich zawodu. Można podpinać lub naprawiać kable, budować, malować, kłaść dach, uszczelniać i robić tysiące innych rzeczy, które muszą czasem zostać wykonane wyżej niż poziom ziemi. Niektórzy, obserwując podobne prace, często drżą o bezpieczeństwo pracowników i zastanawiają się, dlaczego nie noszą oni szelek zabezpieczających – i w zasadzie żadnego większego zabezpieczenia oprócz kasku. Przyjrzyjmy się więc regulacjom prawnym, dotyczącym tego tematu. Czy podobne szelki są konieczne? I w jaki sposób powinien się zabezpieczać pracownik wykonujący powierzone mu czynności na wysokości?

Praca na wysokościach – czyli jaka

Praca na wysokościach oznacza pracę na wysokości co najmniej 1 metr nad poziomem podłogi lub ziemi, w sytuacji gdy pracownik nie posiada w tej sytuacji żadnego zabezpieczenia w typie choćby szklanych ścian lub innych konstrukcji, które go chronią przed upadkiem. Jak można to zdanie rozumieć? Praca na wysokości – w dokładnym rozumieniu prawa – to „praca wykonywana na powierzchni znajdującej się na wysokości, co najmniej 1,0 m nad poziomem podłogi lub ziemi”. Rozumiemy ją tak na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. Nr 169, poz. 1650 z późn. zm.). 

Okazuje się jednak, że nawet praca na dużych wysokościach nie jest uznawana za takową, gdy odbywa się na powierzchni osłoniętej ze wszystkich stron na wysokość co najmniej 1,5 metra ścianami pełnymi i oszklonymi, bądź też gdy powierzchnia na której pracuje dana osoba wyposażona jest w jakieś inne, stałe konstrukcje oraz urządzenia, które stanowią dla tego pracownika rodzaj zabezpieczenia. Dlatego też rzeczywista praca na wysokości to taka, która jest naprawdę niebezpieczna i muszą zostać zastosowane specjalne środki ostrożności, by uczynić ją bezpieczniejszą.

Odpowiednie zabezpieczenie na wysokości

Jak zatem powinien zostać zabezpieczony pracownik, który musi wykonywać swoją pracę na płaszczyznach umieszczonych na wysokości – a więc prace z natury swej niebezpieczne? Przede wszystkim wszystko powinno zostać urządzone i zaplanowane w taki sposób, ażeby nie musiał on wychylać się poza istniejące zabezpieczenia – czyli na przykład poręcz balustrady lub urządzenie na którym stoi. Nie powinien również musieć w trakcie swej pracy przyjmować nienaturalnych pozycji, które grożą jego upadkiem z wysokości, co mogłoby mieć swoje konsekwencje zdrowotne, a nawet stanowiłoby zagrożenie dla życia.

Regulacje prawne posiadają odpowiednie zapisy dotyczące zapewnienia bezpieczeństwa pracownikowi znajdującemu się na różnych płaszczyznach oraz różnych wysokościach – wszystko jest dokładnie wyszczególnione:
- w przypadku gdy praca wykonywana jest na wysokości do 2 metrów na drabinach, klamrach, rusztowaniach i innych podwyższeniach należy zadbać, by były one stabilne i odporne na obciążenia, natomiast pomost roboczy powinien mieć poziomą, równą powierzchnię, umocowaną trwale do elementów konstrukcyjnych, a do tego na tyle dużą powierzchnię, ażeby zmieścili się na nim wszyscy ludzie oraz narzędzia (musi również znajdować się na nim informacja o dopuszczalnym obciążeniu, ażeby go nie przekraczać)
- w przypadku gdy praca wykonywana jest na rusztowaniach na wysokości przekraczającej 2 metry nad poziomem podłogi lub ziemi, bądź też jest to praca na podestach ruchomych, pracodawca musi zapewnić bezpieczeństwo dotarcia na górę oraz zejścia ze stanowiska, zapewnić stabilność rusztowań oraz ich wytrzymałość, ale także dokonać odbioru technicznego na ustalonych zasadach przed każdym rozpoczęciem pracy
- w przypadku gdy praca wykonywana jest na wysokości przekraczającej 2 metry na drabinach, klamrach, słupach, masztach, konstrukcjach wieżowych, kominach, konstrukcjach budowlanych bez stropów, jak też przy rozkładaniu oraz składaniu rusztowań, przed każdym jej rozpoczęciem należy sprawdzić stan techniczny, zapewnić pracownikom sprzęt chroniący przed upadkiem (w tym szelki zabezpieczające) oraz hełmy ochronne

Zobacz również