Idą wakacje – czy warto zatrudniać sezonowo młode osoby?

Zatrudnianie niepełnoletnich

Lato to okres bardzo wyjątkowy dla każdego młodego człowieka. Można wówczas odpocząć od wszystkich swoich obowiązków szkolnych, wyszaleć się, pojechać na wycieczkę, poznać ciekawych ludzi lub po prostu nieco poleniuchować. Nie wszyscy jednak podchodzą do tego w ten sposób. Dla wielu młodych osób wakacje szkolne to okres kolejnych obowiązków – tym razem zawodowych. Pracodawcy nie mają w tym okresie większych problemów ze znalezieniem pracowników zainteresowanych pracą sezonową. W niektórych branżach zatrudnianie takich osób na krótki czas może być bardzo korzystne – z jednej strony otrzymujemy pracownika który jest nam akurat potrzebny tylko w danym okresie, a z drugiej koszty czegoś takiego są znacznie niższe niż w przypadku zatrudniania kogoś na pełen etat.

Warto jednak zapoznać się z kwestiami prawnymi, aby od strony formalnej zatrudnić taką osobę w pełni legalnie i poprawnie. W wielu przypadkach chodzi tutaj bowiem o zatrudnianie osób niepełnoletnich. Wielu ludzi nie zdaje sobie sprawy z tego, że można zrobić to w Polsce legalnie – takie stosunki pracy odbywają się jednak na nieco innych warunkach, niż normalnie. Osobę niepełnoletnią można zatrudnić do pracy sezonowej zarówno na podstawie jednej z kilku umów wyróżnionych w Kodeksie Pracy jak i na podstawie umowy cywilnoprawnej. Wśród umów opisanych w KP mających zastosowanie w takim przypadku należy wymienić: umowę na okres próbny, umowę na czas określony oraz umowę na czas wykonania określonej pracy. Umowy cywilnoprawne sprawdzające się w takiej sytuacji to przede wszystkim umowa zlecenia i umowa o dzieło.

Należy pamiętać, że zatrudnienie osoby niepełnoletniej – nawet na podstawie stosownej umowy – nie zawsze jest możliwe. Trzeba spełnić przy tym kilka podstawowych warunków, aby taki stosunek pracy był faktycznie legalny. Przede wszystkim dopuszczalne jest zatrudnianie wyłącznie osób, które ukończyły 16 rok życia. Tego warunku przestrzega się bardzo dokładnie. Przykładowo, zatrudnienie w lipcu osoby która dopiero w październiku obchodzi swoje 16 urodziny jest niedopuszczalne. Nie chodzi tu zatem o rok urodzenia, ale sam fakt ukończenia 16 lat. Dodatkowo nie można zatrudniać ich do wszystkich prac: zadania powierzone takiemu pracownikowi mogą mieć wyłącznie charakter reklamowy, artystyczny albo sportowy. Do sfinalizowania takiej umowy o pracę konieczna jest również zgoda opiekuna prawnego osoby niepełnoletniej.

Jeśli decydujemy się na zatrudnienie kogoś na podstawie umowy o pracę, to musimy kierować się przede wszystkim Kodeksem Pracy. W tym przypadku przepisy dopuszczają zatrudnienie nastolatka jedynie do lekkich prac. Jak jednak zdefiniować określenie "lekkie prace"? Przede wszystkim są to takie zadania, które nie stanowią dla pracownika dużego obciążenia fizycznego ani psychicznego. Nie mogą być wykonywane w trudnych warunkach, zagrażających zdrowiu pracownika. O tym, czy dana praca może być uznana za "lekką" decyduje inspektor pracy oraz lekarz medycyny pracy.

Jeśli ktoś zamierza zatrudniać sezonowo osoby młodociane, to na samym początku powinien sporządzić dokładny wykaz obowiązków, jakie w jego firmie będą powierzane takim pracownikom. Należy w nim szczegółowo opisać zakres obowiązków oraz warunki, w jakich będą one wykonywane. Następnie wykaz zgłasza się do wymienionych wyżej organów, które muszą go zatrudnić. Dopiero wówczas otrzymujemy potwierdzenie, że prace do których zamierzamy zatrudniać młode osoby są dla nich rzeczywiście odpowiednie. Bardzo pomocne w czasie tworzenia takiego wykazu są wskazówki wydane w roku 2004 w specjalnym rozporządzeniu Rady Ministrów. Rozporządzenie opisuje przede wszystkim to, do jakich prac nie należy zatrudniać młodocianych osób i jakie warunki są dla nich niedopuszczalne. Istnieją jednak pewne wyjątki, które pozwalają na zatrudnianie młodocianych osób do prac, które teoretycznie są dla nich zabronione. Jest to dopuszczalne w sytuacji, kiedy wykażemy, że wykonywanie konkretnych prac jest związane ze szkoleniem i przygotowaniem zawodowym młodej osoby.

Zobacz również